Gümrük Sınava Hazırlık

İthalatta Vergi Hesaplama

Sınavda bu konu hesap sorusu olarak çıkar ve en çok hata matrahların sırasında yapılır: her verginin matrahı bir öncekini içerir. Aşağıdaki hesaplayıcı her adımı ayrı gösterir — rakamları değiştir, zincirin nasıl değiştiğini gör.

Hesabın mantığı

  1. 1. Gümrük kıymeti (CIF) = mal bedeli + navlun + sigorta. Diğer her şey bunun üzerine kurulur.
  2. 2. Gümrük vergisi ve İGV — ikisi de doğrudan gümrük kıymeti üzerinden alınır; İGV, gümrük vergisinin üzerine binmez.
  3. 3. ÖTV matrahı = gümrük kıymeti + o ana kadar ödenen vergiler. ÖTV'nin kendisi ve KDV bu matraha girmez.
  4. 4. KDV matrahı = gümrük kıymeti + ithalatta ödenen tüm vergi, resim, harç ve paylar + tescile kadarki diğer giderler. KDV en sonda hesaplanır ve her şeyi kapsar.

Dayanaklar: 4458 sayılı Gümrük Kanunu Md. 15, 24, 27, 30 · 4760 sayılı ÖTV Kanunu Md. 11 · 3065 sayılı KDV Kanunu Md. 21, 28.

Hazır örnek:

Beyan bilgileri

Vergi oranları

Oranlar eşyanın GTİP'ine ve menşeine göre değişir; buraya kendi eşyanın oranlarını yaz. GTİP fihristi →

1Gümrük kıymeti (CIF)

110.000,00 ₺
Formül: Mal bedeli + Navlun + Sigorta
100.000,00 + 8.000,00 + 2.000,00
Yasal dayanak

4458 sayılı Gümrük Kanunu Md. 24 (satış bedeli yöntemi) ve Md. 27/1-e — eşyanın giriş limanına kadarki taşıma ve sigorta giderleri kıymete eklenir.

2Gümrük vergisi

11.000,00 ₺
Formül: Gümrük kıymeti × GV oranı
110.000,00 × %10
Yasal dayanak

4458 Md. 15 — gümrük vergileri, gümrük yükümlülüğünün başladığı tarihte yürürlükte olan gümrük tarifesine göre hesaplanır.

3KDV matrahı

121.000,00 ₺
Formül: Gümrük kıymeti + İthalatta ödenen tüm vergi, resim, harç ve paylar + tescile kadarki diğer giderler
110.000,00 + 11.000,00 + 0,00
Yasal dayanak

3065 sayılı KDV Kanunu Md. 21 — ithalatta matrah; (a) gümrük vergisi tarhına esas kıymet, (b) ithalat sırasında ödenen her türlü vergi, resim, harç ve pay, (c) beyannamenin tescil tarihine kadar yapılan diğer gider ve ödemelerden vergilendirilmeyenler toplamıdır.

4KDV

24.200,00 ₺
Formül: KDV matrahı × KDV oranı
121.000,00 × %20
Yasal dayanak

3065 sayılı KDV Kanunu Md. 28 — oran Cumhurbaşkanı kararıyla belirlenir.

Gümrük kıymeti
110.000,00 ₺
Toplam vergi
35.200,00 ₺
Toplam maliyet
145.200,00 ₺

Toplam maliyet = gümrük kıymeti + tüm vergiler + diğer giderler. Vergilerin toplam kıymete oranı: %32.0

Sınavda en çok yapılan hatalar

  • KDV matrahına gümrük vergisi dâhildir
    En sık hata: KDV'yi doğrudan CIF üzerinden hesaplamak. KDV matrahı, gümrük vergisi ve ÖTV dâhil, ithalatta ödenen tüm vergileri içerir (KDV Kanunu Md. 21/b).
  • ÖTV matrahı KDV'yi içermez
    Sıra önemlidir: önce ÖTV hesaplanır, KDV en sonda. ÖTV matrahına KDV eklenmez; tersine, KDV matrahına ÖTV eklenir.
  • Navlun ve sigorta kıymete girer
    FOB bedel tek başına gümrük kıymeti değildir. Giriş limanına kadarki taşıma ve sigorta giderleri fiyata eklenir (4458 Md. 27/1-e); bu yüzden CIF esas alınır.
  • İGV'nin matrahı gümrük kıymetidir
    İlave gümrük vergisi, gümrük vergisinin üzerine değil, gümrük kıymeti üzerine hesaplanır. İkisi ayrı ayrı CIF'ten alınır.
  • Yabancı para TL'ye çevrilir
    Kıymet TL olarak beyan edilir; yabancı paralar, gümrük yükümlülüğünün başladığı tarihte yürürlükteki T.C. Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden çevrilir (4458 Md. 30).

İlgili maddeler

Bu hesaplayıcı öğrenme amaçlıdır. Gerçek bir beyanda oran ve muafiyetler eşyanın GTİP'ine, menşeine ve yürürlükteki kararlara göre değişir; resmî hesaplama gümrük idaresince yapılır.